Doğu Akdeniz Stratejik Brifingi | 19 Kasım 2026: Kavcıoğlu’na Yurt Dışına Çıkış Yasağı

    Bosphorus News'un 19 Kasım 2026 tarihli Doğu Akdeniz Stratejik Brifingi kapak görseli. Lacivert zemin üzerinde beyaz Boğaziçi Köprüsü simgesi, altın sarısı Strategic Brief yazısı, Bosphorus News logosu ve İngilizce tarih bulunuyor.
    Bosphorus News | Doğu Akdeniz Stratejik Brifingi, 19 Kasım 2026. Türkiye'deki fon soruşturması, COP31 Antalya, Karadeniz'de deniz güvenliği, Kıbrıs diplomasisi ve bölgesel savunma gelişmeleri.Photo/Illustration: Bosphorus News

    Doğu Akdeniz'de askeri, deniz güvenliği ve diplomasi alanındaki başlıca gelişmeler

    Bosphorus News Jeopolitik Masası

    19 Kasım 2026'da Türkiye, Katar'la imzaladığı savunma anlaşmasının askerî yardım koşullarını açıklarken Suudi Arabistan, Yemen'den yönelen yeni bir füze tehdidiyle karşı karşıya kaldı.

    İstanbul'daki bir mahkeme, eski Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu Başkanı Şahap Kavcıoğlu hakkında yurt dışına çıkış yasağı kararı verdi. Yatırım fonu soruşturması bankacılık denetimine uzanırken Antalya'daki COP31'de fosil yakıtlardan uzaklaşmaya ilişkin açık ifadeleri içermeyen yeni bir karar taslağı yayımlandı. Berlin'de Avrupa liderleri Karadeniz için ateşkes çağrısı yaptı; Türkiye ise savaş sonrasında görev alabilecek çok uluslu deniz gücünün hazırlıklarında yer aldı.

    Türkiye'deki fon soruşturması | Kavcıoğlu'na yasak, bankacılık denetimi ve yatırımcı ödemeleri

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, eski Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) Başkanı Kavcıoğlu hakkında soruşturma yürütülebilmesi için 18 Kasım'da Hazine ve Maliye Bakanlığından izin istemişti. Bakan Mehmet Şimşek, talebin incelenmesi için Teftiş Kurulunu görevlendirdi. Mahkemenin ertesi gün verdiği yurt dışına çıkış yasağı bir adli tedbir; soruşturma izni sürecinin yerine geçmiyor ve suçluluğa ilişkin hüküm oluşturmuyor.

    Türkiye Sigorta'nın eski genel müdürü Taha Çakmak, Türk basınına yansıyan ifadesinde Kavcıoğlu'nun Katılımevim'e destek sağlamak amacıyla Pusula tarafından yönetilen fonlara 6 milyar lira yatırmasını istediğini ileri sürdü. Kavcıoğlu, kendisinin fon yatırımı yaptığı ve rüşvet aldığı yönündeki önceki iddiaları reddetmişti. 11 Kasım'da da BDDK Başkanlığından ayrılmak için talepte bulunduğunu söylemişti. 19 Kasım'daki yurt dışına çıkış yasağı, bu iddiaların ve açıklamaların ardından geldi.

    Adil Varlık Yönetim Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Mustafa Yazıcı, 19 Kasım'da yeniden ifade verdikten sonra yurt dışına çıkış yasağı ve belirli aralıklarla imza verme yükümlülüğünü içeren adli kontrol tedbirlerine tabi tutuldu. Şirketi, 17 Kasım'da Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun (TMSF) yönetim kayyumu olarak atandığı dört şirket arasındaydı. BDDK, Bankacılık Kanunu'nun 71. maddesine dayanan ayrı bir kararla Adil Katılım Bankasının yönetim ve denetimini TMSF'ye devretti. Bankacılık mevzuatına göre yapılan devir ile ceza yargılamasındaki kayyum kararları farklı yetkilere dayanıyor. Diğer 21 şirket için verilen mahkeme kararları da kendi hukuki kapsamları içinde değerlendirilmeli.

    Bloomberg, 19 Kasım'da konuya yakın ancak isimleri açıklanmayan kaynaklara dayanarak Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın soruşturmanın daha fazla kişiyi kapsamasını ve yatırımcılara geri ödemelerin hızlandırılmasını istediğini yazdı. Habere göre hükümette, fon krizinin siyasi maliyetine ilişkin kaygılar bulunuyor. Optimar Başkanı Hilmi Daşdemir ise Bloomberg'e, kriz başladığından beri Adalet ve Kalkınma Partisinin (AK Parti) desteğinde üç ila dört puanlık düşüş olduğunu söyledi. Erdoğan'ın talimatlarına ilişkin aktarım Bloomberg'in isimsiz kaynaklarına, siyasi destek tahmini ise Daşdemir'in değerlendirmesine dayanıyor. Bosphorus News, söz konusu anketin dayanak verilerini bağımsız olarak doğrulamadı.

    Erdoğan'ın 18 Kasım'da AK Parti milletvekillerine verdiği bilgilere göre 371 bin 21 yatırımcı, başlangıçta yatırdıkları ana para veya net tutarın tamamını geri aldı. Olağan ve olağanüstü fon tasfiyelerinden yapılan ödemeler yaklaşık 161 milyar liraya ulaştı; Erdoğan, Hazine kaynaklarının kullanılmadığını belirtti. Aynı konuşmada soruşturmadaki şüpheli sayısını 500, tutuklu sayısını 136, adli kontrol altındakileri ise 285 olarak açıkladı. Fon tasfiyelerini Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) yürütürken soruşturma kapsamındaki şirket ve varlıklara ilişkin adli işlemlerle bankacılık tedbirleri ayrı usullerle ilerliyor.

    COP31 Antalya | Yeni taslaktan fosil yakıtlara ilişkin açık ifadeler çıkarıldı

    Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenen 31. Birleşmiş Milletler İklim Konferansı (COP31) Başkanlığı, planlanan kapanıştan bir gün önce, 19 Kasım'da ikinci karar taslağını yayımladı. Metinde fosil yakıtlardan uzaklaşmaya doğrudan atıf yapan önceki ifadeler yer almadı. Emisyonların azaltılması, iklim değişikliğine uyum finansmanı ve ülkelerin kendi enerji bileşimlerini belirleme hakkına ilişkin görüş ayrılıkları sürdü. Edisyon kapanırken nihai konferans kararı kabul edilmemişti.

    Türkiye'nin elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payını 2035'e kadar yüzde 35'e çıkarmayı amaçlayan 35x35 girişimi, yeni taslakta ülkelerin koşullarına göre değerlendirebileceği gönüllü seçenekler arasında korundu. COP31 Başkanlığı bir gün önce 75 ülkenin girişime destek verdiğini, Avrupa Birliğinin de hedefi benimsediğini duyurmuştu. Taslak, ülkelere bağlayıcı bir elektrikleşme kotası koymuyor; ek elektrik üretiminin tamamının yenilenebilir kaynaklardan karşılanması şartını da içermiyor.

    Fosil yakıt üreticisi ülkeler, ulusal enerji tercihlerine müdahale edebilecek düzenlemelere karşı çıktı. Diğer delegasyonlar, önceki iklim zirvelerinde ele alınan yükümlülüklere daha açık atıf yapılmasını istedi. Elektrik şebekeleri, depolama sistemleri ve yeni üretim tesislerinin maliyeti de müzakere başlıkları arasındaydı. 19 Kasım sonunda ortak bir uyum finansmanı tahsisinde veya Antalya kararının nihai metninde anlaşma sağlanmış değildi.

    Müzakerelerden bağımsız yürütülen COP31 Küresel İklim Eylemi Gündemi kapsamında, Net Sıfır için Kamu Hizmeti Şirketleri İttifakı (Utilities for Net Zero Alliance) üyelerinin elektrik şebekeleri, yenilenebilir üretim ve depolamaya yılda en az 156 milyar dolar yatırım yapma planları açıklandı. Bunlar şirketlerin yatırım planları; çok taraflı bir iklim fonundan onaylanmış yeni kaynak aktarımı değil. Türkiye ile Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı (IRENA), gelişmekte olan ülkelerde elektrik dağıtım şebekelerinin planlanması, dijitalleşmesi ve yatırımlarına destek vermek amacıyla D-GRIDs girişimini de başlattı. Her iki adım, üzerinde henüz uzlaşılamayan COP31 karar metninin dışında yürütülüyor.

    Türkiye'nin Körfez savunma anlaşmaları | Katar anlaşmasının koşulları ve Mekke İttifakı

    Milli Savunma Bakanlığı (MSB), 19 Kasım'da yaptığı açıklamada Türkiye ile Katar'ın altı gün önce imzaladığı savunma anlaşmasının, taraflardan birinin dışarıdan silahlı saldırıya uğraması halinde diğerine otomatik asker gönderme yükümlülüğü getirmediğini bildirdi. Askerî yardım için saldırıya uğrayan ülkenin talebi ve iki hükümetin mutabakatı gerekiyor. Bakanlık, Birleşmiş Milletler Şartı'nın bireysel ve kolektif meşru müdafaa hakkını düzenleyen 51. maddesine atıfta bulundu. Daha önceki anlaşmalar uyarınca Katar'da görev yapan Türk askerlerine ilave bir konuşlanma açıklanmadı.

    İki ülkenin dışişleri ve savunma bakanları veya temsilcilerinden oluşacak Yüksek Stratejik Konsey, yardımın nasıl sağlanacağına ve ortak faaliyetlerin maliyetlerinin paylaşımına oydaşmayla karar verecek. MSB, bu yapının anlaşmanın imzalandığı gün İstanbul'da toplanan mevcut Yüksek Stratejik Komiteyle ilişkisini açıklamadı. 19 Kasım'da açıklığa kavuşturulan uygulama koşulları, anlaşmanın yürürlüğe giriş tarihini kesinleştirmiyor. İmzalanmış tam metin de henüz kamuya açık değil.

    Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan, Mekke Savunma İttifakı Genel Sekreteri emekli Pakistanlı Korgeneral Nauman Mahmud'u 19 Kasım'da Riyad'da kabul etti. Suudi resmî haber ajansı SPA'ya göre görüşmede Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasındaki savunma koordinasyonu ile ittifak kurumlarının geliştirilmesi ele alındı. Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesinin üçüncü toplantısının kasım sonunda İslamabad'da yapılması planlanıyor. Türkiye'nin onay kanunu 14 Kasım'da yayımlandı; anlaşmanın uluslararası düzeyde yürürlüğe girmesi, gerekli onay belgelerinin teslimine de bağlı. Yeni bir ittifak kuvveti konuşlandırılması duyurulmadı. Komite takvimi ve hazırlanan uygulama kuralları, Katar'la yapılan anlaşmadan ayrı bir savunma düzenlemesine ait.

    Bu temaslar, Suudi Arabistan ile Husiler arasındaki çatışmaların yeniden şiddetlendiği gün gerçekleşti. Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, Riyad'a yönelen Husi füzesine müdahale edildiğini, düşen parçaların maddi hasara yol açtığını bildirdi. Suudi uçakları Yemen'de Husilerin kontrolündeki hedeflere saldırdı. Husi makamları can kayıpları açıkladı ancak rakamlar bağımsız olarak doğrulanamadı. Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman da ABD Merkez Kuvvetler Komutanı Amiral Brad Cooper'la görüştü. Açıklanan iki temasın da Mekke Savunma İttifakı adına yürütülen bir harekâtın parçası olduğu belirtilmedi.

    Deniz güvenliği bildirimlerine göre 18 Kasım'da Umman'ın Musandam kıyıları açıklarındaki bir tanker, kimliği belirlenemeyen bir cismin isabet etmesiyle hasar gördü. Körfez ülkeleri yeni İran saldırıları ve bunların önlenmesine ilişkin açıklamalar da yaptı; hasar tespitleri tartışmalı veya henüz doğrulanmamış durumda. Kamuoyuna duyurulan olaylardan hiçbiri, Katar ya da Mekke anlaşmaları kapsamında Türkiye'nin asker göndermesine yol açmış değil.

    Karadeniz | Berlin'de deniz ateşkesi çağrısı, Türkiye'den savaş sonrası görev hazırlığı

    Almanya, Fransa, Birleşik Krallık ve Ukrayna liderleri 19 Kasım'da Berlin'de yayımladıkları ortak açıklamayla Rusya'dan, Ukrayna'nın gıda ihracatının güvenle yapılabilmesini sağlayacak bir Karadeniz ateşkesini kabul etmesini istedi. Kış boyunca Ukrayna'nın enerji altyapısına yönelik saldırıların durdurulması da çağrılar arasında yer aldı. Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler'in katıldığı Gönüllüler Koalisyonu toplantısında, çatışmaların durması sonrasında Ukrayna'ya verilebilecek güvenlik güvenceleri ve Avrupa öncülüğündeki olası Ukrayna Çok Uluslu Kuvveti ele alındı. Birliğin görevlendirilmesi ateşkese ve daha sonra alınacak kararlara bağlı.

    İstanbul'daki Türk komutanlığı, 9-22 Kasım arasında yürütülen KOALICJA 26.2 tatbikatında planlanan kuvvetin deniz unsuruna ilişkin hazırlıkları sürdürüyor. İngiltere Savunma Bakanlığına göre tatbikat, çatışmalar sona erdikten sonra Ukrayna'nın talebiyle yapılabilecek konuşlanmanın usullerini sınamayı amaçlıyor. Türk personeli, Ukrayna limanlarına ticari erişimin yeniden sağlanabilmesi için mayın temizleme prosedürleri üzerinde çalışıyor. Berlin'deki siyasi kararlar ve Türkiye'nin deniz kuvveti planlaması henüz kurulmamış yeni bir göreve ilişkin. Türkiye'nin Romanya ve Bulgaristan'la yürüttüğü mevcut Karadeniz Mayın Karşı Tedbirleri Görev Grubu ise farklı ve daha dar bir yetki alanına sahip.

    Birleşik Krallık ve Norveç, Ukrayna'ya İngiltere'de üretilecek iki süratli hücumbot alınması için 100 milyon sterlini aşan ortak finansman da açıkladı. Teknelerin kıyı savunmasını ve ticaret güzergâhlarının korunmasını güçlendirmesi hedefleniyor. Berlin'deki liderler ayrıca Rusya'nın enerji gelirlerine, yaptırımları delme girişimlerine ve yaptırımlardan kaçınmak amacıyla kullanılan gölge filoya karşı yeni adımları destekledi.

    Bulgaristan açıklarında buğday taşıyan BETUL 8 16 Kasım'da alabora oldu; ertesi gün sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) taşıyıcısı GAS HUSKY ağır hasar gördü. İlk gemideki 12, ikincideki 19 denizcinin tamamı kurtuldu. Filipinler Göçmen İşçiler Bakanlığı, 19 Kasım'da GAS HUSKY'nin Filipinli mürettebatından iki kişinin hafif yaralandığını açıklayarak Karadeniz'in güneybatısının denizcilik açısından yüksek riskli bölge sınıflandırmasının gözden geçirilmesini istedi. Bakanlık gemiyi batmış olarak nitelendirdi; işletmecinin önceki açıklamalarında son durum bu kesinlikte belirtilmemişti. BETUL 8 mürettebatının olayla ilgili anlatımları saldırıyı kimin gerçekleştirdiğini ortaya koymuş değil. GAS HUSKY'deki hasarın sorumluluğu da soruşturuluyor.

    Doğu Akdeniz | GSI araştırmaları, Washington temasları ve deniz yetki alanları

    GSI ve ABD ile enerji diplomasisi

    Kıbrıs Cumhuriyeti Enerji Bakanı Mihalis Damianu, 19 Kasım'da Varşova'da ABD Enerji Bakanı Chris Wright ile görüştü. Kıbrıs Cumhuriyeti Enerji Bakanlığı, görüşmede Yunanistan ile Kıbrıs Cumhuriyeti elektrik sistemlerini birbirine bağlaması öngörülen Great Sea Interconnector (GSI) projesi ve ABD'nin desteğinin ele alındığını duyurdu. Açıklamada yeni bir Amerikan yatırımı, kredi garantisi veya ihtilaflı deniz yetki alanlarına ilişkin bir karar yer almadı.

    Bu temas, Fransız bayraklı Abeille Marengo'nun Kaşot (Kasos) ve Kerpe (Karpathos) güneydoğusundaki ilk deniz tabanı araştırma turunu tamamlamasından üç, Yunanistan-Kıbrıs hükümetler arası zirvesinden bir gün sonra gerçekleşti. Araştırmalar Türkiye ile Yunanistan'ın kıta sahanlığı iddialarının örtüştüğü sularda yapıldı. Ankara, kendi kıta sahanlığı saydığı alanlarda çalışmak için Türkiye'nin onayının gerektiğini savunuyor; Atina bunu reddediyor. Kıbrıs Cumhuriyeti hükümeti GSI için 25 milyon avroluk ödemenin işlemlerini başlattı, ancak paranın aktarıldığını doğrulamadı. İşletmecinin sonraki araştırma takvimi, gemilere verilecek talimatlar ve seyir duyuruları henüz açıklanmadı. Fidan ile Yerapetritis'in GSI ve Libya gündemli önceki görüşmesinden kamuoyuna açıklanmış yeni bir deniz yetki alanı anlaşması da çıkmadı.

    Yunanistan Enerji Bakanı Stavros Papastavru da Varşova'da Wright ile görüşerek Amerikan sıvılaştırılmış doğal gazının (LNG) Yunanistan üzerinden Güneydoğu ve Orta Avrupa'ya taşınmasını amaçlayan Dikey Gaz Koridoru projesini gündeme getirdi. Doğal gaz koridoru ile planlanan elektrik bağlantısı, altyapısı ve finansmanı ayrı iki proje. Varşova'daki görüşmelerde GSI için yeni bir finansman kararı açıklanmadı.

    Türkiye-Libya mutabakatı ve BM itirazları

    Yunanistan'ın Birleşmiş Milletlere (BM) gönderdiği 22 Ekim tarihli A/81/455 sayılı mektup ile Mısır'ın 5 Kasım tarihli A/81/479 sayılı notası, Türkiye ile Libya'nın 2019'da imzaladığı deniz yetki alanları sınırlandırma mutabakatına itirazları kayda geçiriyor. Yunan hükümeti 19 Kasım'da bu tutumunu yeniden dile getirerek mutabakatın üçüncü devletler açısından ileri sürülen sonuçlarına karşı çıktı. BM'ye sunulan belgeler, tarafların hukuki görüşlerini gösteriyor; yetki alanı uyuşmazlığına ilişkin bir yargı kararı oluşturmuyor.

    Libya Temsilciler Meclisinin ekim ayında 2019 mutabakatını destekleyen bir oylama yaptığı bildirilmişti. Parlamento yayınında 15 Kasım tarihli olarak yer alan 2026/13 ve 2026/14 sayılı kararlar, meclisin 2020'de mutabakatları reddeden ve Türkiye ile siyasi ilişkilerin kesilmesini öngören kararlarını açıkça yürürlükten kaldırıyor. Ancak yayımlanan hüküm kısmında yeni bir onay belgesi bulunmuyor. Ankara mutabakatın yürürlükte olduğu görüşünü korurken Yunanistan ve Mısır, kendi deniz yetki alanları bakımından sonuçlarına itiraz ediyor. Bu hukuki ayrışma sürüyor.

    Kıbrıs | Erhürman, 24 Kasım görüşmesi öncesinde hükümetin itirazlarıyla karşı karşıya

    Kıbrıs Türk Dışişleri Bakanı Tahsin Ertuğruloğlu, 19 Kasım'da Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman'ı, Erdoğan ile Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın "çözümsüzlük çözüm değildir" yaklaşımını yorumlama biçimi nedeniyle eleştirdi. Ertuğruloğlu'na göre Türkiye'nin iki lideri egemen iki devletin tanınmasını savunurken Erhürman aynı sözleri federasyon görüşmelerine dönüş için kullanıyor. Erhürman ise Kıbrıslı Türklerin siyasi eşitliğini güvenceye alan ve bir kez daha süresiz müzakereye dönüşmeyecek bir süreç istiyor. Erhürman'ın müzakere çizgisine yönelik anlaşmazlığın bu bölümü, Dışişleri Bakanının cumhurbaşkanının yaklaşımına getirdiği siyasi yoruma dayanıyor.

    Başbakan Ünal Üstel ve Kıbrıs Türk hükümetinin diğer üyeleri, Erhürman'ın hükümetle istişare biçimine, Bakanlar Kurulunun yetkilerine ve yeni geçiş kapısı önerilerine daha önce itiraz etmişti. KKTC Cumhurbaşkanlığı, Erhürman'ın 19 Kasım'da Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Raffaele Fitto ile yaklaşık yarım saatlik telefon görüşmesi yaptığını bildirdi. Fitto'nun ertesi gün Ankara'da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile görüşmesi bekleniyordu. Telefon görüşmesinden kamuoyuna açıklanmış ortak bir öneri çıkmadı.

    Erhürman ile Kıbrıs Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis'in 24 Kasım Salı günü saat 15.00'te BM himayesinde bir araya gelmesi planlanıyor. Kıbrıs Cumhuriyeti hükümeti, müzakerelerin 2017'de Crans-Montana'da kalınan noktadan başlamasını istiyor. Erhürman ise siyasi eşitlik ve görüşmelerin usulünün en başta ele alınmasında ısrarcı. BM Genel Sekreteri António Guterres'in de katılabileceği daha sonraki toplantı için tarih açıklanmış değil.

    Haspolat/Mia Milia, Athienou-Pyroi ve Kıbrıs'ın batısındaki yeni geçiş önerileri, yol bağlantıları, kontrol noktaları ve yetkili kurumlar hakkında karar bekliyor. Hristodulidis, 19 Kasım'da Tillirya bölgesi temsilcileriyle Kokkina/Erenköy geçişini görüştü; açılış tarihi açıklanmadı. Üstel de binaların güvenliği ve kıyı kullanımını kapsayan Yeni Maraş imar projesini açıklamaya hazırlandıklarını söyledi. Projenin kesin coğrafi sınırı ve mülkiyet haklarına etkisi henüz belgelenmedi. Açıklama, Kapalı Maraş'ın tamamının yeniden açılacağına ilişkin bir karar anlamına gelmiyor. Geçiş kapılarında Bakanlar Kurulunun yetkilerine ilişkin anlaşmazlık da çözülmüş değil.

    Türkiye'nin savunma temasları | Mısır, Yunanistan ve Doğu Akdeniz

    MSB, Konya'daki 3. Ana Jet Üs Komutanlığına bağlı üç F-16 savaş uçağının 19 Kasım-17 Aralık tarihleri arasındaki Taktik Liderlik Programı için Mısır'a görevlendirildiğini açıkladı. Türkiye ile Mısır, ayın başlarında İskenderiye açıklarında düzenlenen Dostluk Denizi tatbikatının ardından 23-27 Kasım'da ikinci Deniz Kuvvetleri İş Birliği Toplantısını da yapmayı planlıyor. F-16 uçuşları eğitim amaçlı; Türkiye'nin Washington'la sürdürdüğü uçak tedariki görüşmelerinden ayrı.

    Türk ve Yunan savunma yetkilileri, güven artırıcı önlemler çerçevesinde kurulması önerilen ortak doğal afet kurtarma birliği için 17-20 Kasım arasında Atina'da teknik görüşmeler yürüttü. Çalışma grubu henüz yeni bir birlik veya komuta düzeni oluşturmadı. Yunanistan ve Kıbrıs Cumhuriyeti askerî makamları ise 19 Kasım'da, İsrail'le birlikte 11 Kasım'da Kıbrıs'ın güneyinde gerçekleştirilen deniz tatbikatının ayrıntılarını yayımladı. Tatbikatta deniz yüzeyinin gözetlenmesi ve hava savunması usulleri çalışıldı. Faaliyetin GSI araştırma gemilerinin korunmasına yönelik olduğunu gösteren resmî kayıt bulunmuyor.

    MSB, 20 Türk askerinin hayatını kaybettiği Kasım 2025 tarihli Gürcistan C-130 kazasının teknik incelemesinde son aşamaya gelindiğini bildirdi. Uçağın üreticisi Lockheed Martin, nihai rapor öncesinde ilave parçaların incelenmesini istedi. Malatya'da bu ay dört askerin öldüğü S-70 helikopter kazası da araştırılıyor; iki kazanın nedeni henüz resmen açıklanmadı. NATO EDGE 26, 19 Kasım'da İzmir'de sona erdi. STARLIFT ve NATO'nun ticari uzay verisi pazarı girişimi hafta başında duyurulmuştu; Türkiye'ye ait yeni bir uydu fırlatma sözleşmesi açıklanmadı. MSB'nin savunma bilgilendirmesi tatbikat ve temas takvimini, NATO uzay programlarına ilişkin inceleme ise iki girişimin kapsamını ayrıntılandırıyor.

    Türkiye-Suriye | Sınır demiryolu bağlantısında mayın temizliği başladı

    Gaziantep'in İslahiye ilçesindeki Tahtaköprü yakınlarında, Suriye'nin Meydan Ekbez kentine uzanan demiryolu hattında 18 Kasım'da mayın temizliği başladı. Yerel yetkililere göre Milli Mayın Faaliyet Merkezi (MAFAM), sınır hattında yaklaşık 600 metrelik ilk bölümün temizlenmesi için hazırlık yürütüyor. Bağlantının açılması başka demiryolu çalışmalarını da gerektiriyor. Türkiye'den Suriye ve Ürdün üzerinden Körfez'e uzanması öngörülen güzergâhın tamamı ise daha erken bir planlama aşamasında.

    Çalışmalar, Türk ve Suriyeli dışişleri ile savunma bakanlarının 17 Kasım'da Ankara'da yaptığı toplantının ardından geldi. Görüşmelerde Kamışlı-Nusaybin kapısının açılması, demiryolu ve elektrik bağlantılarının onarılması, Suriye'deki silahlı yapıların devlet komutası altında birleştirilmesi ele alınmıştı. Suriye Dışişleri Bakanı, 19 Kasım'da Riyad'da Suudi mevkidaşıyla ayrıca görüştü. Nusaybin'in açılması için üzerinde anlaşılmış bir tarih yok; Suriye'nin kuzeydoğusundaki komuta düzeni de kesinleşmedi. Ankara'daki dört bakan görüşmesi ve Nusaybin hazırlığı, uygulama takvimi ve güvenlik düzenlemelerine ilişkin soruları açık bıraktı.

    ABD ve AB yaptırımları | İstanbul'daki altın şirketi listeye alındı, CAATSA'da değişiklik yok

    ABD Hazine Bakanlığına bağlı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi (OFAC), İstanbul merkezli Sankari Gold Kuyumculuk Ticaret Limited Şirketini 18 Kasım'da yaptırım listesine aldı. Hazine Bakanlığı, şirketin Hizbullah ile İran Devrim Muhafızları Kudüs Gücü'ne hizmet verdiği öne sürülen, Lübnan ve Türkiye bağlantılı altın ve nakit transfer ağında yer aldığını iddia ediyor. Bu suçlamalara konu olan finansman ağı, Türkiye'nin savunma sanayisi tedarikini etkileyen yaptırımlardan farklı bir dosya.

    Washington, 19 Kasım itibarıyla S-400 sistemi nedeniyle Amerika'nın Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası (CAATSA) kapsamında uygulanan tedbirleri kaldıran, F-35 transferine onay veren veya yeni bir F-16 satışını yetkilendiren karar açıklamadı. Avrupa Komisyonu ise AB Yaptırımlar Ofisinin kurulduğunu ve İsveçli diplomat Lars Danielsson'un uluslararası yaptırımlar özel temsilcisi olarak atandığını duyurdu. Yeni ofise ilişkin düzenlemeler Ocak 2027'de yürürlüğe girecek. Bu adım, Türkiye'nin savunma sektörüne yönelik yeni bir AB yaptırımı içermiyor.

    Bosphorus News Okuması

    Kavcıoğlu hakkında verilen yurt dışına çıkış yasağı, BDDK başkanlığı dönemindeki denetim kararlarını da yeniden inceleme konusu yapıyor. Ceza soruşturması kişi ve şirketlere yöneltilen iddiaları araştırırken fonların büyümesi sırasında denetim makamlarının hangi riskleri gördüğü hâlâ açık. Ortaklık yapısı giderek izlenmesi güçleşen fonlar için hangi değerlemeler kabul edildi? Kurumlara hangi uyarılar ulaştı ve ne işlem yapıldı? Erdoğan'ın geri ödeme rakamları yatırımcıların kayıplarının bir bölümünün giderildiğini gösteriyor, ancak önceki denetimin nasıl yürütüldüğünü açıklamıyor. Bakanlığın ön incelemesi ve kamuoyuna açılabilecek denetim belgeleri, kurumsal sorumluluğun sınırlarını belirlemeye yardımcı olabilir.

    Türkiye, 35x35 hedefi için 75 ülkenin desteğini aldı. Ne var ki 19 Kasım taslağı hükümetlere geniş hareket alanı tanırken fosil yakıtlara ilişkin açık ifadeleri de metinden çıkardı. Nihai karar, siyasi desteğin ne kadarının müzakere sonucuna dönüştüğünü gösterecek. Elektrik şirketlerinin yıllık 156 milyar dolarlık yatırım planlarında daha somut bir hesap gerekiyor: Hangi projelerin finansmanı hazır, açıklanan tutarın ne kadarı bağlayıcı yatırım kararına dayanıyor ve ne kadarı gelişmekte olan ülkelerin dağıtım şebekelerine ulaşacak? D-GRIDs bu şebekelere odaklanıyor. Ancak programın gerçek kapsamını ölçmek için katılımcı ülkelerin, projelerin ve finansman koşullarının belirlenmesi gerekiyor.

    Berlin'de hazırlanmakta olan deniz güvenliği düzeni, ateşkes sonrasının Karadeniz'ine yönelik. Bulgaristan açıklarındaki ticari gemiler ise bugün saldırı tehlikesiyle karşı karşıya. Türkiye'nin Ukrayna Çok Uluslu Kuvveti için hazırladığı deniz unsuru ile Romanya ve Bulgaristan'la yürüttüğü mevcut mayın karşı tedbirleri görevinin yetkileri farklı. Hiçbiri, ticaret gemilerine yönelen saldırıları bugün durdurmak için açıklanmış ortak bir müdahale mekanizması sunmuyor. Filipinler'in yüksek riskli bölge sınıflandırmasını değiştirme talebi, mürettebatın çalışma koşullarını ve sigorta maliyetlerini etkileyebilir; gemilere askerî koruma sağlamaz. Devriye görevini kimin üstleneceği, müdahalenin hangi koşullarda hukuka uygun olacağı ve çatışmaya doğrudan taraf olmaktan nasıl kaçınılacağı konusunda hükümetlerin karar vermesi gerekiyor. Yeni bir yardım çağrısı geldiğinde bu yetki boşluğu arama-kurtarma ekipleri tarafından giderilemez.

    Ankara, Katar'la yapılan anlaşmada askerî yardımın hangi koşullarda gündeme geleceğini açıkladı: talep ve karşılıklı rıza. Mekke Savunma İttifakı ise Riyad'a yönelik füze tehdidi sürerken ve genel sekreter düzeyinde temaslar yapılırken uygulama kurallarını henüz hazırlıyor. Suudi Arabistan'daki çatışmalar veya ABD komutanıyla yapılan ayrı görüşme, yeni ittifakın operasyonel olarak harekete geçtiğini göstermiyor. İslamabad'daki komitenin hazırlayacağı kurallar, komuta yetkisi, ulusal onay ve hangi kuvvetlerin gerçekten tahsis edileceği konusunda daha sağlam bir değerlendirme yapma imkânı sağlayacak. Şimdilik iki anlaşma ancak kamuoyuna açıklanmış yükümlülükleri üzerinden karşılaştırılabilir.

    Fransız bayraklı Abeille Marengo GSI için ilk araştırma turunu tamamladı. Kıbrıs Cumhuriyeti ödeme işlemlerini başlattı ve ABD'nin desteğini Amerikan Enerji Bakanıyla görüştü. Sonraki araştırma talimatları ve 25 milyon avronun fiilen aktarılıp aktarılmadığı, projenin ilerleyişi hakkında somut veri sağlayacak. Bunlar Türkiye ile Yunanistan arasındaki kıta sahanlığı ihtilafını çözmeyecek. Libya dosyasında da belgelerin hukuki ağırlığı birbirinden farklı: Parlamentodaki onay oylamasına ilişkin haber, önceki ret kararlarını kaldıran yayımlanmış hükümler ve BM'ye sunulan itiraz mektupları aynı işlevi görmüyor. Devletler deniz sınırında anlaşmadan kendi iddialarını sürdürebilir ve sahada çalışmalar yürütebilir. Ancak yeni bir parlamento onayından söz edilecekse siyasi açıklamadan öte, bu işlemi kuran hukuki belgenin gösterilmesi gerekir.

    Erhürman, 24 Kasım'da Kıbrıs Rum lideriyle görüşmeye hazırlanırken kendi hükümeti müzakerelerin yönüne ve istişarelerin kapsamına itiraz ediyor. İki lider somut bir adımda uzlaşsa bile uygulama aşamasında Bakanlar Kurulunun itirazlarıyla karşılaşılabilir. Erhürman'ın Fitto ile doğrudan görüşmesi de henüz Gümrük Birliği konusunda yeni bir AB teklifi veya ortak müzakere formülü ortaya çıkarmadı. Geçiş kapılarında sorumlu kurumları, yol çalışmalarını ve kontrol noktalarının açılış takvimini belirleyen bir anlaşma, kısa vadede iş birliğinin ilk ölçülebilir sonucu olabilir. Cumhurbaşkanlığı ile hükümet yetkiler konusunda anlaşamazsa bu takvimi kim onaylayacak, çalışmaların başlamasına kim izin verecek?

    İslahiye'de sınırın yaklaşık 600 metrelik bölümünde başlayan mayın temizliği, Ankara'da daha geniş kapsamda konuşulan ulaştırma güzergâhında ölçülebilir ilk saha faaliyeti. Ancak sınırdan sonraki hatlarda rayların onarılması, geçiş prosedürlerinin belirlenmesi ve güvenlik düzenlemelerinin tamamlanması gerekiyor. Demiryolu bağlantısının ne zaman işler hale geleceği ve sınırın hangi tarihte açılacağı henüz açıklanmadı.

    Kaynaklar: Türkiye Cumhuriyeti Milli Savunma Bakanlığı, Türkiye Büyük Millet Meclisi, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Sermaye Piyasası Kurulu, ABD Hazine Bakanlığı, Avrupa Komisyonu, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi, Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı, Almanya Federal Hükümeti, Birleşik Krallık Savunma Bakanlığı, Kıbrıs Cumhuriyeti Enerji Bakanlığı ve Milli Muhafız Genelkurmaylığı, Yunanistan hükümeti ve askeri makamları, KKTC Cumhurbaşkanlığı ve Dışişleri Bakanlığı, Türk Ajansı Kıbrıs, Birleşmiş Milletler, Suudi Basın Ajansı, Filipinler Göçmen İşçiler Bakanlığı, Reuters, Associated Press, Bloomberg, Bosphorus News inceleme ve habercilik çalışmaları.

    Dünkü brifingi okuyun: Doğu Akdeniz Stratejik Brifingi | 18 Kasım 2026: Erdoğan Fon Soruşturmasında 136 Tutuklu Olduğunu Açıkladı.

    Tüm Türkçe brifingler ve seçili XTRA özel haberleri→
    Home